EV یا ارزش نوری به چه معناست؟

توضیحی نسبتاً ساده از پارامتری تقریبا پیچیده!

9

Exposure Value یا ارزش نوری ( EV ) چیست؟ دوربین‌های دیجیتال بر چه اساسی E.V را محاسبه می‌کنند؟ چرا این پارامتر عکاسی تا این حد پیچیده به نظر می‌رسد و در کمتر جایی با زبان ساده به تفسیر آن پرداخته شده است؟ در ادامه سعی شده تا با دوری از بررسی فنی این پارامتر و با گویشی ساده به سؤالاتی از این قبیل پاسخ دهیم و در آخر به درک درستی از E.V یا همان ارزش نوری برسیم.

Exposure Value که آن را به فارسی ارزش نوری ترجمه کرده‌اند برای اولین بار در سال ۱۹۵۰ و توسط یک آلمانی به نام فردریش دِکِل محاسبه و معرفی گردید. این پارامتر یک معیار یا واحد برای اندازه‌گیری و نوردهی مناسب تصویر است. در تاریخ عکاسی همیشه محاسبه نوردهی یک مشکل بزرگ بوده و بسیاری از عکس‌ها ممکن بوده است که به دلیل نوردهی بیش از حد بسیار سفید شوند و یا با نوردهی کم بسیار تیره به نظر برسند. به همین دلیل روش‌ها و معیار‌های مختلفی برای نوردهی متعادل عکس تا به حال ابداع شده است که یکی از رایج‌ترین آن‌ها محاسبه E.V یا ارزش نوری به شمار می‌رود.

E.V یک پارامتر لگاریتمی است که به روشنایی، کنتراست و حساسیت ایزو بستگی دارد و معمولاً بین منفی ۹ تا عددی حدود ۲۰ متغیر است. تاریک‌ترین صحنه‌ها مثل مرکز کهکشان راه شیری در حساسیت ایزوی ۱۰۰ ارزش نوری‌ برابر با -۹ دارند و صحنه‌های روشن مثل یک منظره برفی در روز آفتابی از E.V معادل ۱۶ برخوردار هستند. به علاوه سرعت شاتر و بازشدگی دهانه دیافراگم هم در نورسنجی خودکار دوربین‌ها بر اساس EV تعیین می‌شود. در واقع این مقدار ارزش نوری است که رابطه سرعت شاتر و عدد دیافراگم دوربین را مشخص می‌کند تا تصویر با روشنایی متعادلی به ثبت برسد. به عنوان مثال در تصویری اگر مقدار نوردهی برای رسیدن به یک تصویر با روشنایی مناسب و متعادل، برابر با E.V 7 باشد، در عدد دیافراگم ۱.۴ سرعت شاتر باید چیزی در حدود ۱/۶۰ ثانیه باشد و یا اگر دیافراگم را یک استاپ ببندیم  (عدد دیافراگم برابر با F2 شود) سرعت شاتر را باید نصف کنیم (۱/۳۰) تا در طی زمانی طولانی‌تر کمبود نور ورودی جبران شود. امروزه اکثر نورسنج‌‌‌ها از این متود استفاده می‌کنند و عدد دیافراگم و سرعت شاتر مناسب را پیشنهاد می‌دهند.

از دیگر کاربرد‌های E.V، استفاده از آن به عنوان واحد نوردهی می‌باشد. امروزه خیلی از فلاش‌های استودیویی، قدرت خروجی فلاش را با EV مشخص می‌کنند. به عنوان مثال فلاش‌های Broncolor بر اساس EV تنظیم می‌شوند و با دقت ۱/۱۰ ارزش نوری قابل تنظیم هستند. افزایش هر واحد EV به معنای افزایش دو برابری میزان نوردهی است؛ یعنی اگر قدرت فلاشی را از ۱۴ به ۱۵ تغییر دهیم، میزان نوردهی دو برابر شده و باید دریچه دیافراگم را یک استاپ ببندیم.

اگر به مشخصات فنی دوربین‌های DSLR سری بزنیم معمولاً محدوده‌ای که دوربین در آن قادر به نورسنجی‌ است را خواهیم دید. به عنوان مثال Canon 5D Mark IV در محدوده‌ای بین ۰ تا ۲۰ EV قادر به نورسنجی می‌باشد. حتی جبران نوردهی دوربین‌ها نیز با این واحد بیان می‌شود. اغلب دوربین‌های فول‌فریم DSLR قادرند تا در محدوده بین -۵ تا +۵ EV، نوردهی نامناسب را تا حدی جبران کنند.

با تمام این تفاسیر نکته مهم در مورد ارزش نوری درک درست مفهوم آن است و نه پی بردن به محاسبات و فرمول‌های پیچیده مربوط به آن. با درک درست از این پارامتر، می‌توان با تسلطی بیشتر به نوردهی تصاویر پرداخت و عکس‌هایی خارق‌العاده، با کنتراست و روشنایی دقیق‌تر خلق نمود.

9 نظرات
  1. رضا اعتمادیان می‌گوید

    درود بر شما
    عالی بود

  2. امیرعلی می‌گوید

    ممنون از مطلب مفیدتون. یک سوال داشتم. مگر اینگونه نیست که اگه ما یک پله دیافراگم را باز کینم باید دو پله سرعت را کم کنیم؟

    1. امیر حسینی می‌گوید

      ممنون از توجه نظرتون
      نه این‌طور نیست، بک کاهش یک پله‌ای دیافراگم یا سرعت شاتر را باید دو برابر کنیم. مثلا گر عدد دیافرگم را از ۴ به ۲.۸ کاهش دهیم (یا دهانه دایافراگم را یک استاپ باز کنیم)، برای رسیدن به همان روشنایی در حالت قبل، باید سرعت شاتر را دو برابر کنیم.

    2. امیرعلی می‌گوید

      آهان. یعنی اگر سرعت شاتر ۳۰ بود آنرا به ۶۰ می رسانیم.
      فقط یک سوال دیگه داشتم. در اینترنت جدول هایی برای یک استاپ نوردهی برای دیافراگم و شاتر و ایزو وجود دارد. مثلا f1/4 – f2/8 – f4 – f5 و … ولی ما در دوربین هامون مقادیری بین این اعداد را هم داریم. مثلا f3/5. این در مورد شاتر هم است. فقط سوالم دقیقا این بود که وقتی ما چرخ دنده ی(command dial) مربوط به دیافراگم یا شاتر را می چرخانیم مانند ثانیه ساعت های قدیمی تیک تیک به مقادیر بالاتر یا پایینتر می رود. منظورم عملکرد خود command dial است. می خواستم بدونم که هر تغییر یک مرحله ای چرخ دنده در شاتر برابر با دیافراگم است؟

      1. امیر حسینی می‌گوید

        این بستگی به دوربین دارد که با چرخاندن دیال عدد دیافراگم به چه میزان تغییر می‌کند. در دوربین‌های متداول می‌توان با چرخاندن یک بار دیال، نیم‌استاپ‌ عدد دیافراگم تغییر می‌کند. مثلا نیم استاپ بیشتر از ۱.۴ که می‌شود ۱.۸. در این صورت با چرخاندن هر بار دیال سرعت شاتر ۱.۴ برابر تغییر کند.

  3. علی می‌گوید

    E.V یک کمیت نمایی نیست بلکه یک کمیت لگاریتمی هست. به همین جهت یک واحد افزایش در آن معادل با دو برابر شدن نور دریافتی به سنسور است. در واقع شدت نور دریافتی و یا نور موجود در محسط هست که تابع نمایی از E.V می باشد

    1. امیر حسینی می‌گوید

      بله کاملا درست می فرمایید.
      ممنون از دقت نظرتون

  4. سهند می‌گوید

    سلام در جایی که گفته شده اگر از ۱۴ به ۱۵ تغییر کند در واقع یک استاپ نور تغییر پیدا کرده ، فکر می کنم اشتباه باشد. در فلاش های استودیویی هر واحد را به ده قسمت کوچکتر تقسیم کرده اند وقتی از مثلا ۱۴ به ۲۴ نور تغییر پیدا کند یک استاپ نوردهی بیشتر شده است.

    1. امیر حسینی می‌گوید

      سلام
      در واقع تغییر هر استاپ به معنای افزایش یا کاهش دو برابر نور هستش. در بعضی از فلاش های استودیوی از اف-استاپ و تو بعضی دیگه از عدد دیافراگم برای تنظیم روشنایی خروجی استفاده می شه. در فلاش های استودیوی جدیدتر که قدرت خروجی فلاش با اف-استاپ (که بر مبنای EV تعریف می شه) تعریف می شه واحد های مختلفی به کار گرفته می شه. در فلاشی که شما مد نظرتون هست فلاش با دقت ۰٫۱ اف استاپ و بدون اعشار نمایش داده می شه

نظرات

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

بازارچه پیکسل